Ποιος φοβάται τη χρεωκοπία;

Πριν από λίγες μέρες διάβασα για τη συνέντευξη που έδωσε ο οικονομολόγος Ζακ Ρομπινί στην οποία μας δήλωσε ξεκάθαρα ‘την πτώχευση δεν την γλιτώνετε, πείτε την αναδιάρθρωση, πείτε την επαναδιαπραγμάτευση, πείτε την όπως θέλετε αλλά δεν τη γλιτώνετε.’ Αν και σοκαριστικές, οι δηλώσεις αυτές δεν είναι και τόσο παράλογες. Στα ήδη τεράστια χρέη μας έχει ήδη προστεθεί και το εξωφρενικό ποσό των 110 δισ. που δανειστήκαμε από το ΔΝΤ, καμία προοπτική αύξησης των εσόδων μας δε φαίνεται στον ορίζοντα, οι περιβόητες ξένες επενδύσεις ναυαγούν η μία μετά την άλλη, και γενικά όπως έχει η κατάσταση σήμερα, εκτός αν βρέξει λεφτά πάνω από την Ελλάδα ή κάτι ανάλογο είναι παντελώς αδύνατο να εξοφλήσουμε τα χρεωστούμενα μέσα στα χρονικά περιθώρια που μας δίνουν. Όσο για τις ‘διαρθρωτικές ενέργειες’ της κυβέρνησης που υποτίθεται ότι θα μείωναν τις κρατικές δαπάνες και θα αύξαναν τα έσοδα, ας μην τα συζητάμε καλύτερα. Η περικοπή μισθών και συντάξεων είναι σταγόνα στον ωκεανό, η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής απέτυχε παταγωδώς και η κυβέρνηση αναγκάστηκε για πολλοστή φορά να κάνει…ευκολίες πληρωμής στους μεγαλοεπιχειρηματίες που φοροδιαφεύγουν και για χάρη της άμεσης είσπραξης ενός μικρού μέρους οφειλόμενων φόρων να παραιτηθεί από πολύ μεγαλύτερες οφειλές, η αύξηση του ΦΠΑ δεν απέδωσε σχεδόν καθόλου γιατί από τη μία μειώθηκε ο τζίρος των καταστημάτων λόγω της αύξησης τιμών και από την άλλη πολλές επιχειρήσεις δεν μπόρεσαν να αποδώσουν καθόλου ΦΠΑ λόγω της δύσκολης οικονομικής τους κατάστασης, και το αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν να υστερήσουμε σημαντικά από τους στόχους τους οποίους είχαμε θέσει. Και παρόλο που τα μέλη της κυβέρνησης επιμένουν ότι ‘πάμε καλά’ – βέβαια σιγά μην παραδεχόντουσαν το αντίθετο – , πολλοί ξένοι αναλυτές επιμένουν ότι ακόμα κι αν πετύχουμε πλήρως τους στόχους του μνημονίου – που δε φαίνεται να συμβαίνει – το χρέος μας είναι απλούστατα υπερβολικά μεγάλο για να εξοφληθεί. Και επίσης ότι είναι μάλλον απίθανο να έχει βελτιωθεί τόσο η οικονομία μας μέσα σε δύο χρόνια ώστε να μπορέσουμε να ξαναβγούμε στις αγορές για δανεισμό.

Παρά τις αισιόδοξες μέχρι παραλογισμού δηλώσεις των κυβερνητικών στελεχών – ή μάλλον εξαιτίας τους – , εγώ πιστεύω ότι η κυβέρνηση το γνωρίζει πολύ καλά αυτό. Δεν εξηγείται αλλιώς η αυξανόμενη ανασφάλεια που επιδεικνύει ο πρωθυπουργός, παρά το ότι ανέλαβε μόλις ένα χρόνο πριν και μάλιστα με ευρεία πλειοψηφία. Αν όντως αισθανόταν αισιόδοξος για το μέλλον της χώρας, αν στ’αλήθεια είχε πεποίθηση ότι οι ενέργειές του οδηγούν τη χώρα στην έξοδο από την ύφεση, δε θα ερχόταν, μόλις ένα χρόνο μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, με κοινοβουλευτική πλειοψηφία που να του επιτρέπει να περάσει οποιοδήποτε νομοσχέδιο, να θέτει στο λαό εκβιαστικά διλήμματα του τύπου ‘ψηφίστε τους δικούς μου, επιδοκιμάστε την πολιτική μου, αλλιώς τα παρατάω και πάω σε εκλογές.’ Θα συνέχιζε ακάθεκτος το έργο του, σίγουρος ότι το αποτέλεσμα θα τον δικαιώσει. Μήπως όμως γνωρίζει ότι το αποτέλεσμα δεν θα τον δικαιώσει; Είναι πολύ πιθανό, με βάση τα δεδομένα που προανέφερα, να οδηγηθούμε σε ‘ελεγχόμενη χρεωκοπία’ ή ‘αναδιάρθρωση του χρέους’ ή όπως αλλιώς θα θελήσουν να την ονομάσουν. Η ουσία είναι ότι θα είμαστε απόλυτα εξαρτημένοι από τους δανειστές μας και θα υποχρεωθούμε να εκχωρήσουμε πράγματα που ποτέ δε θα έπρεπε να εκχωρήσουμε, λόγω του βάρους των οφειλών μας. Και φυσικά για να γίνει αυτό πρέπει να υπάρχει και μια κυβέρνηση πρόθυμη να το κάνει. Είναι χαρακτηριστικό ότι αμέσως μετά τους υπαινιγμούς του πρωθυπουργού περί εκλογών, τα σπρεντ που είχαν πέσει ελαφρώς ανέβηκαν στα ύψη πάλι. Γιατί άραγε να συμβεί αυτό, αφού υποτίθεται ότι ακολουθούμε τις οδηγίες της τρόικας και είμαστε σε καλό δρόμο; Απλούστατα, γιατί αν γίνουν εκλογές, και αν δεν προκύψει αυτοδύναμη κυβέρνηση που είναι και το πιο πιθανό αυτή τη στιγμή, μια κυβέρνηση συνεργασίας δεν θα έχει τόση άνεση να κάνει παραχωρήσεις. Με άλλα λόγια, φοβούνται ότι δε θα λάβουν τα προσδοκώμενα. Η ιστορία μας έχει δείξει ότι η ρύθμιση των χρεών μιας χώρας μπορεί να λάβει πολλές μορφές. Μπορεί να είναι πιο ευνοϊκή ή πιο επώδυνη για τη χώρα, ανάλογα με τις περιστάσεις αλλά και την πυγμή και τη διαπραγματευτική ικανότητα της κυβέρνησης. Η δική μας κυβέρνηση δυστυχώς δεν διαθέτει ούτε το ένα ούτε το άλλο, κάτι που βέβαια είναι επιζήμιο για μας αλλά βολεύει αφάνταστα τους δανειστές μας. 

Η ουσία του πράγματος είναι ότι η χρεωκοπία ασφαλώς δεν είναι μια επιθυμητή κατάσταση. Προκαλεί σοβαρούς οικονομικούς κλυδωνισμούς, κοινωνικό αναβρασμό, και μπορεί να οδηγήσει μέχρι και σε ελλείψεις βασικών αγαθών και εκδηλώσεις βίας. Όμως με δεδομένη την τωρινή κατάσταση, ίσως το ερώτημα να μην είναι αν η Ελλάδα θα χρεωκοπήσει, αλλά πώς θα χρεωκοπήσει. Και αντί να αντιμετωπίζουμε τη χρεωκοπία σαν μπαμπούλα, ίσως θα’πρεπε να την αντιμετωπίσουμε σαν κάτι πολύ πιθανό να συμβεί στο άμεσο μέλλον και να δούμε πώς θα τη διαχειριστούμε. Οι χώρες που χρεωκόπησαν στο παρελθόν, μεταξύ των οποίων και μεις, πέρασαν δύσκολα χρόνια αλλά δεν έπαψαν να υπάρχουν. Το ζητούμενο είναι πρώτον, να διαπραγματευτούμε τα χρέη μας με τον καλύτερο δυνατό τρόπο – και υπάρχουν περιθώρια γι’αυτό γιατί, όπως γνωρίζει κάθε καλός τοκογλύφος, αν αφήσεις κάτι στον οφειλέτη σου ώστε να μπορέσει να ορθοποδήσει είναι πιθανότερο να σε ξοφλήσει στο μέλλον – και δεύτερον, να βρούμε τρόπους ανάπτυξης της οικονομίας που θα αυξήσουν τα έσοδά μας, κάτι που παραμέλησε τελείως η κυβέρνηση, γιατί οι συμφωνίες με τους υπόπτου προελεύσεως επιχειρηματίες που ανακάλυψε το…τζίνι των επενδύσεων ο κ. Παμπούκης ΔΕΝ οδηγούν σε ανάπτυξη. Για να γίνουν όμως όλα αυτά χρειαζόμαστε κυβέρνηση που να μην άγεται και φέρεται από την ευρωπαϊκή ένωση και το ΔΝΤ. Εξάλλου, τα δύο κόμματα που μας οδήγησαν στη χρεωκοπία, δεν νομίζω ότι είναι οι πλέον ενδεδειγμένοι για να μας βγάλουν από αυτή.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: